Bilans kwartalny
KRZYSZTOF ZANUSSI
OPIS

Marta Siemińska jest trzydziestoparoletnią kobietą prowadzącą jednostajne życie zamknięte w schemacie powtarzających się czynności w pracy i w domu. W pracy doskwiera jednak nuda wciąż tych samych problemów, w domu - kilkanaście lat małżeństwa i szara codzienność zabiły całą radość i spontaniczność wzajemnych kontaktów. Tę monotonię Marta przełamuje częściowo działalnością w radzie zakładowej swojej firmy, opiekuńczymi ingerencjami w cudze sprawy. Podczas bilansu kwartalnego w księgowości - dziale, w którym pracuje Marta, zostają wykryte poważne nadużycia. Rozpoczyna się wewnętrzne śledztwo. Wkrótce potem przypadkowe spotkanie Marty z dawno nie widzianym kolegą ze studiów - Jackiem - przywołuje wspomnienia i skłania Martę do dokonania podobnego bilansu swego małżeństwa. Nie wypada on jednak najlepiej. Układny, spokojny i zapracowany Janek jest właściwie dobrym mężem, ale zadowala go stereotypowe bytowanie w "małej stabilizacji", nie ma on w sobie młodzieńczej beztroski i żywiołowości, które tak pociągają Martę w Jacku. Odnowiona znajomość przeradza się więc z czasem w romans i Marta zaczyna coraz bardziej oddalać się od męża. Czy starczy jej odwagi, by opuścić rodzinę i zacząć wszystko od nowa? Krytyka nazywa niekiedy filmy Zanussiego współczesnymi moralitetami. Ich naczelnym tematem jest bowiem - mówiąc najogólniej - miejsce i rola jednostki we współczesnym świecie: jej rozterki i konflikty moralne, dylematy filozoficzne i uwarunkowania społeczne. W każdym kolejnym filmie Zanussi penetruje naturę ludzką dążąc do stworzenia czegoś w rodzaju syntezy osobowości współczesnego człowieka. Wiele wspólnego łączy "Bilans kwartalny" z wcześniejszymi filmami tego reżysera: "Strukturą kryształu" czy "Iluminacją". O ile jednak bohaterami tamtych obrazów byli mężczyźni, tu postacią pierwszoplanową jest kobieta, jej osobowość, tęsknoty, przeżycia, jej system wartości. Tytuł filmu odnosi się w swym znaczeniu bezpośrednim do zawodowej sfery życia bohaterki, pośrednio natomiast określa zasadniczy problem utworu: wewnętrzny bilans racji i emocji, umożliwiający Marcie dokonanie ostatecznego wyboru etycznego.

REŻYSERIA
KRZYSZTOF ZANUSSI
SCENARIUSZ
KRZYSZTOF ZANUSSI
ZDJĘCIA
SŁAWOMIR IDZIAK

MUZYKA

WOJCIECH KILAR

OBSADA

ZOFIA MROZOWSKA

MATKA JANKA


HALINA MIKOŁAJSKA

RÓŻA, KIEROWNICZKA DZIAŁU MARTY


BARBARA WRZESIŃSKA

EWA, KOLEŻANKA Z AMERYKI


ELŻBIETA KARKOSZKA

MARIA, KOLEŻANKA MARTY W KSIĘGOWOŚCI


CELINA MENCNER

HALINA, KOLEŻANKA MARTY W KSIĘGOWOŚCI


MAŁGORZATA PRITULAK

ANNA, KOLEŻANKA MARTY W KSIĘGOWOŚCI


DANUTA RINN

KOLEŻANKA MARTY W KSIĘGOWOŚCI


KAZIMIERA UTRATA-LUSZTIG

KOLEŻANKA MARTY W KSIĘGOWOŚCI


ANTONINA GIRYCZ

KOLEŻANKA MARTY


KRYSTYNA KOŁODZIEJCZYK

SEKRETARKA DYREKTORA


IRENA OBERSKA
JOANNA PORASKA
ALINA ROSTKOWSKA
ANNA JARACZÓWNA
LUCYNA WINNICKA

KOBIETA W KOLEJCE


MAJA KOMOROWSKA

MARTA SIEMIŃSKA


EUGENIA HERMAN

ZOFIA, KOLEŻANKA MARTY W KSIĘGOWOŚCI


PIOTR FRONCZEWSKI

JANEK, MĄŻ MARTY


MAREK PIWOWSKI

JACEK


MARIUSZ DMOCHOWSKI

DYREKTOR ZAKŁADU


CHIP TAYLOR

JAMES, NARZECZONY EWY


KRZYSZTOF MACHOWSKI

KOLEGA JACKA


STEFAN SZMIDT

GOPR-OWIEC


DARIUSZ ADAMCZUK
MARIAN FRIEDMANN
JÓZEF FRYŹLEWICZ

WICEDYREKTOR ZAKŁADU


ZBIGNIEW JANKOWSKI
MARCIN MROSZCZAK
LESZEK MYSTKOWSKI
JAN SIERADZIŃSKI
ANDRZEJ SZENAJCH

KOLEGA JACKA


JÓZEF WIECZOREK
MAREK KĘPIŃSKI

OJCIEC DZIECKA W SZKOLE


TADEUSZ SAMOGI

CZŁONEK KIEROWNICTWA ZAKŁADU


ROK PRODUKCJI
1974
CZAS TRWANIA
95 MIN
WYDANIA
DVD (Kino Polska)
FILM W TRAKCIE
REKONSTRUKCJI
CYFROWEJ
Martin Scorsese - MASTERPIECES OF POLISH CINEMA BIP Kultura na Widoku